Moratorium na spłatę długów w przyspieszonym postępowaniu 
układowym z układem częściowym.
12 grudnia 2018

Blog

 

 

Standardowe zastrzeżenia co do wydawanych opinii prawnych.

 

(1) Niniejsza opinia prawna korzysta ze swobody wypowiedzi i jest jedynie poglądem prawniczymym w danej sprawie; została ona przygotowana w oparciu o wiedzę autora i odzwierciedla jego poglądy naukowe; nie jest jednak wykluczone prezentowanie przez inne osoby lub instytucje innego poglądu doktrynalnego/orzeczniczego/praktycznego niż zawarty w niniejszej opinii. (2) Niniejsza opinia została w całości przygotowana przez jej autora, bez pomocy asystentów/ innych osób. (3) Niniejsza opinia odzwierciedla obiektywne poglądy autora. Wnioski opinii nie są determinowane życzeniem Klienta/Zleceniodawcy. Klient/Zleceniodawca nie może narzucać ani sposobu argumentacji ani wniosków opinii prawnej. (4) Przy wydawaniu niniejszej opinii prawnej za podstawę stanu faktycznego przyjęto tylko te informacje, które zostały wyraźnie podane w niniejszej opinii. Opinia odnosi się do zdarzeń przeszłych (opinia post factum), chyba że wyraźnie zaznaczono inaczej w jej treści. (5) Odpowiedzialność cywilna autora opinii ograniczona jest do wyskości faktycznie pobranego wynagrodzenia netto. Warunkiem bezwzględnym posługiwania się niniejszą opinią, przez kogokolwiek, jest bezwarunkowa akceptacja wskazanych zastrzeżeń co do zasad odpowiedzialności. (6) Niektóre fragmenty niniejszej opinii prawnej albo nawet cała jej treść merytoryczna – w wymiarze abstrakcyjnym, bez możliwości identyfikacji Klienta/Zleceniodawcy – zostały, zostaną przekazane względnie mogą zostać przekazane do wydawnictw prawniczych, lub wydawnictw o podobnym charakterze (w tym potrali internetowych), celem publikacji jako artykułu prawniczego (względnie innej postaci wydawniczej). Jak również mogą zostać umieszczone na blogu http://adamusrafal.pl. (7) Cała treść niniejszej opinii – jak i jej poszczególne fragmenty – podlega ochronie prawa autorskiego; przy ewentualnym publicznym wykorzystywaniu poglądów prawnych wyrażonych w niniejszej opinii należy powołać się na autora (prof. UO dr hab. Rafał Adamus) i datę wydania opinii. (8) Opinia może być podstawą do sporządzenia przez jej autora glosy krytycznej albo aprobującej w odniesieniu do rozstrzygnięcia sądu lub innego organu (w szczególności decyzji administracyjnej) które zapadło lub zapadnie w sprawie dotyczącej opinii. Rozdstrzygnięcie sądu lub innego organu może zostać przekazane przez autora do skomentowania innym przedstawicielom doktryny samodzielnie albo wespół z autorem. (9) Opinia została sporządzona w języku polskim. (10) Niniejsza opinia prawna może być okazywana przez Klienta/Zleceniodawcę dowolnym osobom trzecim i instytucjom. Może być ponadto – według dyspozycji Klienta/Zleceniodawcy - powielana przez kogokolwiek w dowolnej liczbie egzemplarzy. Opinia może zostać opublikowana na stronie internetowej Klienta/Zleceniodawcy. Opinia nie może być wykorzystana – w całości lub w części – w interesie innej osoby niż Klient/Zleceniodawca – o ile co innego nie wynika z treści umowy - bez uregulowania osobnego wynagrodzenia za jej sporządzenie. (11) Niniejsza opinia prawna bazuje na stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania niniejszej opinii, chyba że z jej treści wynika co innego. (12) Niniejsza opinia prawna może być pierwszą albo kolejną wydaną na zadany temat. (13) Problem prawny zawarty w niniejszej opinii może być wykorzystywany w działalności dydaktycznej. (14) Umowa o przygotowanie opinii prawnej podlega prawu polskiemu.

 

 

Standardowe oświadczenie o braku konfliktu interesów dla Zlecającego opinię prawną

 

W związku ze zleceniem przygotowania opinii prawnej dla Zlecającego oświadczam, że nie pozostaję w związku ze stanem faktycznym opisanym w opinii prawnej w jakimkolwiek świadomym konflikcie interesów, a w szczególności:

  • nie jestem członkiem organów spółek handlowych, przedstawicielem lub pełnomocnikiem przedsiębiorców pozostających w sporze ze Zlecającym co do materii będącej przedmiotem opinii;
  • nie byłem wcześniej proszony o sporządzenie opinii prawej – ani nie sporządzałem takiej opinii - przez osobę pozostającą w sporze ze Zlecającym co do materii będącej przedmiotem niniejszej opinii;
  • nie wydawałem wcześniejszej opinii prawnej, która byłaby sprzeczna z treścią niniejszej opinii;

wynik niniejszej opinii nie dotyczy moich interesów ani interesów osób mi bliskich.

 

 

Regulamin świadczenia usług Kancelarii Radcy Prawnego Rafał Adamus

 

  1. Usługi prawne świadczone są przez Kancelarię zgodnie z przepisami ustawy o radcach prawnych i zasadami etyki radcy prawnego. Kancelaria zobowiązana jest do należytej staranności przy świadczeniu usług prawnych na rzecz Klienta.

  2. Kancelaria świadczy usługi w szczególności w formie:

  1. przygotowywania opinii prawnych

  2. porad prawnych

  3. reprezentacji przed organami stosującymi prawo

  4. dyżurów prawnych

  1. Kancelaria świadczy usługi w godzinach otwarcia biura:

  1. w poniedziałki od 9.00 do 17.00

  2. od wtorku do czwartku od. 8.00 do 17.00

  3. w piątki od 8.00 do 12.00

  1. Kancelaria zobowiązana jest do zachowania poufności i do ścisłego przestrzegania tajemnicy zawodowej.

  2. Klient przedkładając Kancelarii zapytanie prawne jednocześnie składa zlecenie dna świadczenie usług prawnych. Z ważnych powodów Kancelaria może odmówić Klientowi świadczenia usług prawnych.

  3. W przypadku zlecenia sporządzenia opinii prawnej Klient obowiązany jest sformułować na piśmie treść zapytania.

  4. Opinia prawna sporządzona przez Kancelarię wyraża jedynie pogląd prawny w danej sprawie, w oparciu o analizę doktryny prawa i judykatury. Opinia prawna nie daje gwarancji, że wyrażony w niej pogląd zostanie podzielony przez organ stosujący prawo.

  5. Treść opinii prawnej może zostać wykorzystana przez Kancelarię dla potrzeb publikacji naukowych i popularnonaukowych, bez ujawnienia tożsamości Klienta ani tożsamości danej sprawy.

  6. Klient ma obowiązek przedstawić Kancelarii stan faktyczny sprawy zgodnie z prawdą, bez zatajania czegokolwiek.

  7. W przypadku przedstawienia przez Kancelarię możliwości różnych rozwiązań prawnych w danej kwestii wybór sposobu prowadzenia sprawy należy wyłącznie do Klienta.

  8. Kancelaria może podzlecać prowadzenie powierzonych jej spraw innym osobom, a w tym – w szczególności – może udzielać pełnomocnictw substytucyjnych w sprawach sądowych i administracyjnych.

  9. Klient ponosi wszelkie koszty sądowe, skarbowe i podatkowe prowadzonych spraw, w tym w szczególności opłaty sądowe, koszty pozyskania niezbędnych dokumentów, opłaty od pełnomocnictwa, koszty biegłych, koszty postępowania egzekucyjnego. Kancelaria nie pokrywa tych kosztów ze swojego wynagrodzenia za świadczone usługi.

  10. Klient ponosi koszty dojazdów Kancelarii w jego sprawach poza miasto Gliwice. W przypadku środków lokomocji publicznej, Kancelaria ma prawo korzystać z najszybszego środka lokomocji w pierwszej klasie.

  11. Koszty obsługi biurowej sprawy ponosi kancelaria.

  12. Komunikacja Kancelarii z Klientem, w tym przesyłanie pism i dokumentów, a w szczególności wezwania i zobowiązania sądów, odbywa się za pośrednictwem poczty elektronicznej Kancelarii i Klienta, chyba że Kancelaria uzna za właściwy także inny sposób komunikowania się.

  13. Klient obowiązany jest do dostarczenia niezbędnych dokumentów dla prowadzenia sprawy oraz obowiązany jest wskazać inne znane mu źródła dowodowe dla prowadzenia sprawy. Klient odpowiada za prawdziwość przedłożonych dokumentów (innych źródeł dowodowych, np. fotokopii)

  14. W związku ze świadczonymi usługami Kancelaria wystawia faktury VAT. Wysokość wynagrodzenia Kancelarii określa umowa (w tym także umowa ustna) Kancelarii z Klientem. Kancelaria może żądać zaliczki na poczet prowadzonej sprawy.

  15. Z tytułu świadczonych usług Kancelaria ponosi odpowiedzialność do wysokości trzykrotności faktycznie pobranego wynagrodzenia netto. W przypadku umów o stałą obsługę prawną Kancelaria ponosi odpowiedzialność do wysokości wynagrodzenia netto za trzy miesiące.

  16. W przypadku umów o stałą obsługę prawną Kancelaria może wypowiedzieć umowę, jeżeli nie otrzyma wynagrodzenia za dwa pełne okresy płatności.

  17. Wypowiedzenie pełnomocnictwa przez Kancelarię następuje na ostatni adres wskazany przez Klienta. Klient może wypowiedzieć pełnomocnictwo Kancelarii w każdym czasie.

  18. Akta prowadzonej sprawy przechowywane są przez Kancelarię przez 10 (dziesięć) lat od zamknięcia sprawy.

  19. Kancelaria na żądanie Klienta przekazuje mu kopie akt sprawy za uprzednim zwrotem kosztów sporządzenia tych kopii.

  20. Pisemna umowa z Klientem może określić odmienne zasady świadczenia usług niż określone w niniejszym Regulaminie. Nie dopuszcza się ustnych odstępstw od treści niniejszego Regulaminu.

  21. Regulamin niniejszy wchodzi w życie z dniem 1 października 2012 roku.

Moratorium 

Kluczowe znaczenie w konstrukcji przyspieszonego postępowania układowego ma art. 252 ust. 1 p.r. gdyż wprowadza on materialnoprawne moratorium na spłatę długów układowych lege non distinguente prywatnoprawnych jak i publicznoprawnych. Zgodnie z art. 252 ust. 1 p.r. od dnia otwarcia przyspieszonego postępowania układowego (tzn. od godziny 0:00 tegoż dnia) do dnia jego zakończenia albo uprawomocnienia się postanowienia o umorzeniu przyspieszonego postępowania układowego, spełnianie przez dłużnika albo zarządcę świadczeń pieniężnych wynikających z wierzytelności, które z mocy prawa są objęte układem, jest niedopuszczalne. Jest to z jednej strony przywilej dłużnika, a z drugiej jego obowiązek. Spełnianie takich świadczeń pieniężnych może być podstawą odebrania dłużnikowi zarządu.

Wpisując treść art. 252 ust. 1 p.r. w treść art. 353 k.c. należy wyciągnąć wniosek, że wierzyciel nie może zatem, w sposób przejściowy, żądać spełnienia świadczenia od dłużnika, a dłużnik nie może, w sposób przejściowy, tego świadczenia spełnić.

Jeżeli natomiast dana wierzytelność osobista nie podlega rygorom układu to dłużnik, co do zasady odpowiada za nią całym swoim majątkiem, zarówno stanowiącym masę układową, jak i wyłączonym z masy układowej.[1]

Ustawodawca, bez względu na wolę stron (tzn. dłużnika i wierzyciela), wstrzymuje (zawiesza) wykonanie zobowiązań układowych do czasu ich restrukturyzacji w prawomocnym układzie albo do czasu ustania postępowania. Sens tej regulacji jest czytelny: o losie wykonania zobowiązań układowych ma rozstrzygnąć układ. Materialnoprawnej regulacji komentowanego przepisu towarzyszy norma proceduralna dotycząca wpływu otwarcia przyspieszonego postępowania układowego na postępowania egzekucyjne (art. 259 p.r.), o czym będzie mowa w dalszej części niniejszego opracowania.[2]

Świadczenie dłużnika spełnione wbrew komentowanej regulacji na pokrycie długu układowego ma status świadczenia nienależnego (art.. 410 k.c.). Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 lipca 2014r.[3] na tle poprzedniego stanu prawnego wyraził zachowujący aktualność do dziś pogląd, że „zawsze, ze względu na ochronę masy upadłości [obecnie masy układowej], spełnienie świadczenia wbrew zakazowi z art. 87 p.u.n. [odpowiednik art. 252 ust. 1 p.r.] powoduje to, że świadczenie jest nienależne.” Przyjęcie koncepcji świadczenia nienależnego ma dalsze konsekwencje. W wyroku Sądu Najwyższego z dnia 27 maja 2015 r.[4] wskazano, że „ze względu na wyjątkowe okoliczności można uznać, że pomimo spełnienia przesłanek określonych w art. 87 p.u.n., czyli w przepisie bezwzględnie obowiązującym i wykonania przez zarządcę masy upadłości świadczenia, które stało się nienależne po ogłoszeniu upadłości przedsiębiorcy z możliwością zawarcia układu, nie powstanie obowiązek zwrotu tego świadczenia, jeśli jego spełnienie okaże się zgodne z zasadami współżycia społecznego, a żądaniu zwrotu sprzeciwia się poczucie sprawiedliwości (art. 411 pkt 2 k.c.).”

W przypadku gdy poręczyciel zaspokoi wierzyciela po wszczęciu postępowania restrukturyzacyjnego, wchodząc w prawa zaspokojonego wierzyciela (art. 518 § 1 pkt 1 k.c.), to regres poręczyciela podlega ograniczeniom wynikającym m.in. z komentowanego przepisu.[5]

W przypadku gdy obok długu układowego („dług układowy” oznacza wiązkę zobowiązań dłużnika – zarówno prywatnoprawnych jak i publicznoprawnych – podlegających układowi) powstałby tzw. dług równoległy, to przepis art. 252 ust. 1 p.r. stoi na przeszkodzie obsłużeniu przez dłużnika długu równoległego. Należy wyrazić pogląd, że zabezpieczenie w związku z wykreowaniem długu równoległego, po dacie otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego, zabezpiecza tożsamy interes wierzyciela jaki wiąże się z długiem pierwotnym – układowym. Tym samym zabezpieczenie długu równoległego wiązałoby się tak naprawdę z zabezpieczeniem interesu wierzyciela, którego wierzytelność pierwotna podlega układowi. Z tych właśnie przyczyn zabezpieczenie dla długu równoległego tożsamego z długiem układowym naruszałoby przepis art. 252 ust. 1 p.r., który ma charakter bezwzględnie obowiązujący.[6]

Przepis art. 252 ust. 1 p.r. nie został wyłączony przez przepisy o układzie częściowym.

 

Uwagi ogólne o zawieszeniu egzekucji w przyspieszonym postępowaniu układowym

 

Zgodnie z art. 259 ust. 1 p.r. postępowanie egzekucyjne dotyczące „wierzytelności objętej z mocy prawa układem”, wszczęte przed dniem otwarcia przyspieszonego postępowania układowego, ulega zawieszeniu z mocy samego prawa z dniem otwarcia postępowania. Na wniosek dłużnika lub nadzorcy sądowego sędzia-komisarz postanowieniem o wymiarze jedynie deklaratoryjnym stwierdza zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Postanowienie to doręcza się również organowi egzekucyjnemu.

Ponieważ ustawodawca w art. 252 ust. 1 p.r. wprowadził moratorium na wykonywanie zobowiązań układowych, konsekwentnie postępowanie egzekucyjne (lege non distinguente sądowe i administracyjne) dotyczące wierzytelności objętej z mocy prawa układem, wszczęte przed dniem otwarcia przyspieszonego postępowania układowego, ulega zawieszeniu z mocy prawa z dniem otwarcia postępowania, tzn. z początkiem tego dnia (art. 189 ust. 1 p.r.).

Zawieszenie postępowań egzekucyjnych nie jest równoznaczne z uchyleniem dokonanych zajęć np. wierzytelności z rachunków bankowych, wierzytelności w stosunku do kontrahentów dłużnika, itp. Regulację art. 259 ust. 1 p.r. uzupełnia zatem art. 259 ust. 2 p.r. zgodnie z którym sędzia-komisarz na wniosek dłużnika lub nadzorcy sądowego może uchylić zajęcie dokonane przed dniem otwarcia przyspieszonego postępowania układowego w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym dotyczącym wierzytelności objętej z mocy prawa układem, jeżeli jest to konieczne dla dalszego prowadzenia przedsiębiorstwa. Postanowienie doręcza się również organowi egzekucyjnemu.

Nie jest również dopuszczalne, po dniu otwarcia przyspieszonego postępowania układowego, wszczęcie nowego postępowania egzekucyjnego oraz wykonanie postanowienia o zabezpieczeniu roszczenia lub zarządzenia zabezpieczenia roszczenia wynikającego z wierzytelności objętej z mocy prawa układem (art. 259 ust. 3 p.r.).

Zgodnie z art. 260 p.r. wierzyciel posiadający wierzytelność zabezpieczoną na mieniu dłużnika hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym lub hipoteką morską może w toku przyspieszonego postępowania układowego prowadzić egzekucję wyłącznie z przedmiotu zabezpieczenia. Nie jest to jednak uprawnienie przysługujące wierzycielowi bezwzględnie. Sędzia-komisarz na wniosek dłużnika lub nadzorcy sądowego może bowiem zawiesić postępowanie egzekucyjne co do wierzytelności nieobjętych z mocy prawa układem, jeżeli egzekucję skierowano do przedmiotu zabezpieczenia niezbędnego do prowadzenia przedsiębiorstwa. Łączny czas zawieszenia postępowania egzekucyjnego nie może przekroczyć okresu trzech miesięcy. Zwolnienie zajętego przedmiotu spod zajęcia może nastąpić zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego. Postanowienie o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego, o znaczeniu konstytutywnym, doręcza się również organowi egzekucyjnemu. Na postanowienie o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego zażalenie przysługuje wyłącznie wierzycielowi prowadzącemu egzekucję. Na postanowienie oddalające wniosek zażalenie przysługuje wyłącznie dłużnikowi.

Przepis art. 260 p.r. wprowadził zatem istotne novum względem wcześniejszej regulacji prawnej. Według zasad ogólnych, jeżeli dłużnik jest odpowiedzialny względem wierzyciela osobiście i zarazem rzeczowo wówczas wierzyciel może prowadzić egzekucję z całego majątku dłużnika. Zasada ta doznaje jednak wyjątku w postępowaniu restrukturyzacyjnym. Otóż wierzyciel posiadający wierzytelność zabezpieczoną rzeczowo na składnikach mienia dłużnika (hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym lub hipoteką morską) może w toku przyspieszonego postępowania układowego prowadzić egzekucję wyłącznie z przedmiotu zabezpieczenia. Organ egzekucyjny powinien umorzyć postępowanie egzekucyjne co do innych składników mienia niż przedmiot zabezpieczenia. Rozwiązanie powyższe pogarsza dotychczasową pozycję wierzycieli rzeczowych ale jest sprawiedliwsze z punktu widzenia ogółu wierzycieli i trafnie wiąże przywilej wierzyciela tylko z przedmiotem zabezpieczenia.[7] Jednocześnie komentowany przepis nie narusza fundamentalnych zasad odnoszących się do natury zabezpieczenia rzeczowego. Ograniczony immunitet egzekucyjny ma nadto charakter przejściowy.

Przepisy art. 259 - 260 p.r. nie zostały wyłączone przez przepisy o układzie częściowym.

 

Wpływ układu częściowego na egzekucję wierzytelności zabezpieczonej rzeczowo na majątku dłużnika

 

Układ częściowy jest swoistą „nakładką” proceduralną na konstrukcję układu w przyspieszonym postępowaniu układowym (i w postępowaniu o zatwierdzenie układu). Trzeba mieć na uwadze fakt, że przepisy o układzie częściowym w sposób odmienny od trybu ogólnego regulują niektóre instytucje układu.

Wierzytelność zabezpieczona rzeczowo na majątku dłużnika, która zostaje objęta układem częściowym uzyskuje status wierzytelności objętej układem z mocy samego prawa. Zgodnie z art. 150 ust. 1 pkt 1 p.r., który ma walor zasady ogólnej, układ obejmuje „wierzytelności osobiste powstałe przed dniem otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.” W myśl art. 151 ust. 2 p.r. - który również ma walor zasady ogólnej - „układ nie obejmuje wierzytelności ze stosunku pracy oraz wierzytelności zabezpieczonej na mieniu dłużnika hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym lub hipoteką morską, w części znajdującej pokrycie w wartości przedmiotu zabezpieczenia, chyba że wierzyciel wyraził zgodę na objęcie jej układem. Zgodę na objęcie wierzytelności układem wyraża się w sposób bezwarunkowy i nieodwołalny, najpóźniej przed przystąpieniem do głosowania nad układem. Zgoda może zostać wyrażona ustnie do protokołu zgromadzenia wierzycieli.” Wierzytelność zabezpieczona rzeczowo na majątku dłużnika, według zasad ogólnych, nie ma „wyjściowego” statusu wierzytelności objętej układem z mocy samego prawa.

Niemniej Prawo restrukturyzacyjne w odniesieniu do układu częściowego – co należy podkreślić - wprowadza uregulowanie szczególne (o statusie lex specialis) względem wskazanych powyżej zasad ogólnych. Zgodnie z art. 181 ust. 1 p.r. „jeżeli dłużnik przedstawił wierzycielowi, którego wierzytelność jest zabezpieczona hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym lub hipoteką morską, propozycje układowe przewidujące pełne zaspokojenie, w terminie określonym w układzie, jego wierzytelności wraz z należnościami ubocznymi, które były przewidziane w umowie będącej podstawą ustanowienia zabezpieczenia, nawet jeżeli umowa ta została skutecznie rozwiązana lub wygasła, albo przewidujące zaspokojenie wierzyciela w stopniu nie niższym od tego, jakiego może się spodziewać w przypadku dochodzenia wierzytelności wraz z należnościami ubocznymi z przedmiotu zabezpieczenia, do objęcia wierzytelności układem częściowym nie jest konieczna zgoda takiego wierzyciela.” .

Przepis art. 181 ust. 1 p.r. wprowadza wyjątek od zasady, że objęcie układem wierzytelności zabezpieczonej wymaga zgody wierzyciela rzeczowego posiadającego zabezpieczenie rzeczowe na majątku dłużnika. Zakres zastosowania tego przepisu poszerza art. 249 p.r. Jest to zarazem jeden z poważniejszych atutów konstrukcyjnych układu częściowego. Dotyczy dwóch sytuacji, w których do objęcia wierzytelności układem nie jest konieczna zgoda takiego wierzyciela. Ustawodawca przymusza zatem do układu częściowego wierzyciela osobistego zabezpieczonego rzeczowo na mieniu dłużnika. Po pierwsze, zgoda wierzyciela rzeczowego nie jest potrzebna jeżeli dłużnik przedstawił wierzycielowi, którego wierzytelności są zabezpieczone rzeczowo, propozycje układowe przewidujące pełne zaspokojenie jego wierzytelności na zasadach, które były przewidziane w umowie będącej podstawą ustanowienia zabezpieczenia, nawet jeżeli umowa ta została skutecznie rozwiązana lub wygasła. Po drugie, zgoda wierzyciela rzeczowego nie jest potrzebna jeżeli dłużnik przedstawił wierzycielowi propozycje układowe przewidujące zaspokojenie wierzyciela w stopniu porównywalnym z tym, jakiego mógł się spodziewać w razie dochodzenia należności z przedmiotu zabezpieczenia.

Z wykładni przepisu art. 181 ust. 1 p.r. wynika wniosek, że jeżeli „nie jest konieczna zgoda wierzyciela” zabezpieczonego rzeczowo na składnikach majątku upadłego na objęcie jego wierzytelności układem to wierzytelność taka, powstała przed dniem układowym, podlega układowi częściowemu z mocy prawa.

Objęcie wierzytelności rzeczowej układem częściowym bez zgody wierzyciela kwalifikuje tą wierzytelność jako układową ipso iure i wywołuje skutki prawne w płaszczyźnie materialnoprawnej, w kontekście zagadnienia wykonania zobowiązania, i w płaszczyźnie proceduralnej, w odniesieniu do egzekucji.

Należy podnieść, że objęcie układem częściowym wierzytelności zabezpieczonej rzeczowo rodzi skutek w postaci moratorium na spłatę zobowiązania ze strony dłużnika (w przyspieszonym postępowaniu układowym). Nie miałoby bowiem żadnego sensu prawnego obejmowanie wierzytelności układem i jej zaspakajanie po dniu układowym, w czasie trwania postępowania.

Zawieszenie egzekucji jest refleksem i konsekwencją moratorium na spłatę długów układowych. Nie można w drodze przymusu państwowego dochodzić zapłaty zobowiązań, które – czasowo - nie mogą zostać wykonane przez dłużnika w sposób dobrowolny.

Przepis art. 181 ust. 1 p.r. w zasadniczy sposób zmienia w ramach układu częściowego status wierzytelności zabezpieczonej rzeczowo na majątku dłużnika wobec relacji, o których mowa w art. 150 ust. 1 pkt 1 p.r. i art. 151 ust. 2 p.r.

Wierzytelność zabezpieczona rzeczowo na majątku dłużnika przymusowo objęta układem częściowym nie może być egzekwowana w czasie trwania przyspieszonego postępowania układowego, a egzekucja co do niej ulega zawieszeniu z mocy samego prawa (ipso iure).

 

 

[1] Por. R. Adamus, D. Chrapoński, Problem nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu po ogłoszeniu upadłości dłużnika, M.Pr.Bank, 2014, Nr 6, s. 73 i n.

[2] Zob. R. Adamus, Umowa wzajemna a upadłość z możliwością zawarcia układu - wnioski de lege lata i de lege ferenda, PPH 2013, nr 6, s. 31 i n.

[3] IV CSK 684/13

[4] II CSK 412/14

[5] Por. R. Adamus, Umowa poręczenia a upadłość z możliwością zawarcia układu, PS, 2014, nr 4, s. 29 i n.

[6] W dotychczasowej literaturze na temat długu równoległego zob. np. T. Czech, Bezskuteczność zabezpieczenia długu równoległego wobec masy upadłości. Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z 9 października 2009r. (IV CSK 169/09), Monitor Prawa Bankowego 2011r., nr 2 s. 32 i n. R. Adamus, Dług równoległy a dług układowy, Mon. Pr. Bank. 2015, nr 9.

 

[7] W dotychczasowym stanie prawnym wierzytelność zabezpieczona rzeczowo na majątku dłużnika była określana jako „złota wierzytelność” zob. np. R. Adamus, Przewłaszczenie i przelew na zabezpieczenie a układ upadłościowy i naprawczy, Jurysta 2009, nr 7, s. 10 , R. Adamus, Wierzytelności zabezpieczone rzeczowo w upadłości układowej, Rejent 2009, nr 11, s. 18 i n., R. Adamus, Upadłość a hipoteka na mieniu upadłego, Warszawa 2010, R. Adamus, Upadłość a przewłaszczenie na zabezpieczenie. Komentarz, Warszawa 2010, R. Adamus, Wybrane zagadnienia nowelizacji hipoteki w kontekście upadłości, Monitor Prawa Bankowego, 2011, nr 5, s. 37 i n., R. Adamus, Zabezpieczenie hipoteką wierzytelności wobec upadłego poręczyciela- glosa do uchwały SN z 8 sierpnia 2012r. (III CZP 42/12), Monitor Prawa Bankowego 2013, nr 7-8, s. 53 i n., R. Adamus, Wierzytelności zabezpieczone hipoteką w upadłości deweloperskiej, Monitor Prawa Bankowego 2013, nr 12, s. 42 i n.

 

o

Ekspertyzy z zakresu prawa upadłościowego, restrukturyzacyjnego

i gospodarczego

na najwyższym poziomie merytorycznym.

Lokalizacja

Kontakt 

ul. Księcia Ziemowita 10/6, 44-100  Gliwice

             tel. 609 833 515

             adamus_rafal@wp.pl

 

 

Strona główna  | Blog | Usługi | Kontakt

 

 

 © WebWave 2017