Historia prawa: prawo o niewypłacalności
w I Rzeczypospolitej.
26 stycznia 2019

Blog

 

 

Standardowe zastrzeżenia co do wydawanych opinii prawnych.

 

(1) Niniejsza opinia prawna korzysta ze swobody wypowiedzi i jest jedynie poglądem prawniczymym w danej sprawie; została ona przygotowana w oparciu o wiedzę autora i odzwierciedla jego poglądy naukowe; nie jest jednak wykluczone prezentowanie przez inne osoby lub instytucje innego poglądu doktrynalnego/orzeczniczego/praktycznego niż zawarty w niniejszej opinii. (2) Niniejsza opinia została w całości przygotowana przez jej autora, bez pomocy asystentów/ innych osób. (3) Niniejsza opinia odzwierciedla obiektywne poglądy autora. Wnioski opinii nie są determinowane życzeniem Klienta/Zleceniodawcy. Klient/Zleceniodawca nie może narzucać ani sposobu argumentacji ani wniosków opinii prawnej. (4) Przy wydawaniu niniejszej opinii prawnej za podstawę stanu faktycznego przyjęto tylko te informacje, które zostały wyraźnie podane w niniejszej opinii. Opinia odnosi się do zdarzeń przeszłych (opinia post factum), chyba że wyraźnie zaznaczono inaczej w jej treści. (5) Odpowiedzialność cywilna autora opinii ograniczona jest do wyskości faktycznie pobranego wynagrodzenia netto. Warunkiem bezwzględnym posługiwania się niniejszą opinią, przez kogokolwiek, jest bezwarunkowa akceptacja wskazanych zastrzeżeń co do zasad odpowiedzialności. (6) Niektóre fragmenty niniejszej opinii prawnej albo nawet cała jej treść merytoryczna – w wymiarze abstrakcyjnym, bez możliwości identyfikacji Klienta/Zleceniodawcy – zostały, zostaną przekazane względnie mogą zostać przekazane do wydawnictw prawniczych, lub wydawnictw o podobnym charakterze (w tym potrali internetowych), celem publikacji jako artykułu prawniczego (względnie innej postaci wydawniczej). Jak również mogą zostać umieszczone na blogu http://adamusrafal.pl. (7) Cała treść niniejszej opinii – jak i jej poszczególne fragmenty – podlega ochronie prawa autorskiego; przy ewentualnym publicznym wykorzystywaniu poglądów prawnych wyrażonych w niniejszej opinii należy powołać się na autora (prof. UO dr hab. Rafał Adamus) i datę wydania opinii. (8) Opinia może być podstawą do sporządzenia przez jej autora glosy krytycznej albo aprobującej w odniesieniu do rozstrzygnięcia sądu lub innego organu (w szczególności decyzji administracyjnej) które zapadło lub zapadnie w sprawie dotyczącej opinii. Rozdstrzygnięcie sądu lub innego organu może zostać przekazane przez autora do skomentowania innym przedstawicielom doktryny samodzielnie albo wespół z autorem. (9) Opinia została sporządzona w języku polskim. (10) Niniejsza opinia prawna może być okazywana przez Klienta/Zleceniodawcę dowolnym osobom trzecim i instytucjom. Może być ponadto – według dyspozycji Klienta/Zleceniodawcy - powielana przez kogokolwiek w dowolnej liczbie egzemplarzy. Opinia może zostać opublikowana na stronie internetowej Klienta/Zleceniodawcy. Opinia nie może być wykorzystana – w całości lub w części – w interesie innej osoby niż Klient/Zleceniodawca – o ile co innego nie wynika z treści umowy - bez uregulowania osobnego wynagrodzenia za jej sporządzenie. (11) Niniejsza opinia prawna bazuje na stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania niniejszej opinii, chyba że z jej treści wynika co innego. (12) Niniejsza opinia prawna może być pierwszą albo kolejną wydaną na zadany temat. (13) Problem prawny zawarty w niniejszej opinii może być wykorzystywany w działalności dydaktycznej. (14) Umowa o przygotowanie opinii prawnej podlega prawu polskiemu.

 

 

Standardowe oświadczenie o braku konfliktu interesów dla Zlecającego opinię prawną

 

W związku ze zleceniem przygotowania opinii prawnej dla Zlecającego oświadczam, że nie pozostaję w związku ze stanem faktycznym opisanym w opinii prawnej w jakimkolwiek świadomym konflikcie interesów, a w szczególności:

  • nie jestem członkiem organów spółek handlowych, przedstawicielem lub pełnomocnikiem przedsiębiorców pozostających w sporze ze Zlecającym co do materii będącej przedmiotem opinii;
  • nie byłem wcześniej proszony o sporządzenie opinii prawej – ani nie sporządzałem takiej opinii - przez osobę pozostającą w sporze ze Zlecającym co do materii będącej przedmiotem niniejszej opinii;
  • nie wydawałem wcześniejszej opinii prawnej, która byłaby sprzeczna z treścią niniejszej opinii;

wynik niniejszej opinii nie dotyczy moich interesów ani interesów osób mi bliskich.

 

 

Regulamin świadczenia usług Kancelarii Radcy Prawnego Rafał Adamus

 

  1. Usługi prawne świadczone są przez Kancelarię zgodnie z przepisami ustawy o radcach prawnych i zasadami etyki radcy prawnego. Kancelaria zobowiązana jest do należytej staranności przy świadczeniu usług prawnych na rzecz Klienta.

  2. Kancelaria świadczy usługi w szczególności w formie:

  1. przygotowywania opinii prawnych

  2. porad prawnych

  3. reprezentacji przed organami stosującymi prawo

  4. dyżurów prawnych

  1. Kancelaria świadczy usługi w godzinach otwarcia biura:

  1. w poniedziałki od 9.00 do 17.00

  2. od wtorku do czwartku od. 8.00 do 17.00

  3. w piątki od 8.00 do 12.00

  1. Kancelaria zobowiązana jest do zachowania poufności i do ścisłego przestrzegania tajemnicy zawodowej.

  2. Klient przedkładając Kancelarii zapytanie prawne jednocześnie składa zlecenie dna świadczenie usług prawnych. Z ważnych powodów Kancelaria może odmówić Klientowi świadczenia usług prawnych.

  3. W przypadku zlecenia sporządzenia opinii prawnej Klient obowiązany jest sformułować na piśmie treść zapytania.

  4. Opinia prawna sporządzona przez Kancelarię wyraża jedynie pogląd prawny w danej sprawie, w oparciu o analizę doktryny prawa i judykatury. Opinia prawna nie daje gwarancji, że wyrażony w niej pogląd zostanie podzielony przez organ stosujący prawo.

  5. Treść opinii prawnej może zostać wykorzystana przez Kancelarię dla potrzeb publikacji naukowych i popularnonaukowych, bez ujawnienia tożsamości Klienta ani tożsamości danej sprawy.

  6. Klient ma obowiązek przedstawić Kancelarii stan faktyczny sprawy zgodnie z prawdą, bez zatajania czegokolwiek.

  7. W przypadku przedstawienia przez Kancelarię możliwości różnych rozwiązań prawnych w danej kwestii wybór sposobu prowadzenia sprawy należy wyłącznie do Klienta.

  8. Kancelaria może podzlecać prowadzenie powierzonych jej spraw innym osobom, a w tym – w szczególności – może udzielać pełnomocnictw substytucyjnych w sprawach sądowych i administracyjnych.

  9. Klient ponosi wszelkie koszty sądowe, skarbowe i podatkowe prowadzonych spraw, w tym w szczególności opłaty sądowe, koszty pozyskania niezbędnych dokumentów, opłaty od pełnomocnictwa, koszty biegłych, koszty postępowania egzekucyjnego. Kancelaria nie pokrywa tych kosztów ze swojego wynagrodzenia za świadczone usługi.

  10. Klient ponosi koszty dojazdów Kancelarii w jego sprawach poza miasto Gliwice. W przypadku środków lokomocji publicznej, Kancelaria ma prawo korzystać z najszybszego środka lokomocji w pierwszej klasie.

  11. Koszty obsługi biurowej sprawy ponosi kancelaria.

  12. Komunikacja Kancelarii z Klientem, w tym przesyłanie pism i dokumentów, a w szczególności wezwania i zobowiązania sądów, odbywa się za pośrednictwem poczty elektronicznej Kancelarii i Klienta, chyba że Kancelaria uzna za właściwy także inny sposób komunikowania się.

  13. Klient obowiązany jest do dostarczenia niezbędnych dokumentów dla prowadzenia sprawy oraz obowiązany jest wskazać inne znane mu źródła dowodowe dla prowadzenia sprawy. Klient odpowiada za prawdziwość przedłożonych dokumentów (innych źródeł dowodowych, np. fotokopii)

  14. W związku ze świadczonymi usługami Kancelaria wystawia faktury VAT. Wysokość wynagrodzenia Kancelarii określa umowa (w tym także umowa ustna) Kancelarii z Klientem. Kancelaria może żądać zaliczki na poczet prowadzonej sprawy.

  15. Z tytułu świadczonych usług Kancelaria ponosi odpowiedzialność do wysokości trzykrotności faktycznie pobranego wynagrodzenia netto. W przypadku umów o stałą obsługę prawną Kancelaria ponosi odpowiedzialność do wysokości wynagrodzenia netto za trzy miesiące.

  16. W przypadku umów o stałą obsługę prawną Kancelaria może wypowiedzieć umowę, jeżeli nie otrzyma wynagrodzenia za dwa pełne okresy płatności.

  17. Wypowiedzenie pełnomocnictwa przez Kancelarię następuje na ostatni adres wskazany przez Klienta. Klient może wypowiedzieć pełnomocnictwo Kancelarii w każdym czasie.

  18. Akta prowadzonej sprawy przechowywane są przez Kancelarię przez 10 (dziesięć) lat od zamknięcia sprawy.

  19. Kancelaria na żądanie Klienta przekazuje mu kopie akt sprawy za uprzednim zwrotem kosztów sporządzenia tych kopii.

  20. Pisemna umowa z Klientem może określić odmienne zasady świadczenia usług niż określone w niniejszym Regulaminie. Nie dopuszcza się ustnych odstępstw od treści niniejszego Regulaminu.

  21. Regulamin niniejszy wchodzi w życie z dniem 1 października 2012 roku.

 

Jak wskazuje O. Buber, „w źródłach dawnego prawa polskiego nie znajdujemy ścisłych danych co do materialnych i proceduralnych zasad w sprawach upadłościowych.”[1] O. Buber podkreśla, iż zagadnienia dochodzenia roszczeń od niewypłacalnego dłużnika różniły się w zależności od tego, czy dotyczyły „spraw ziemskich”, spraw miejskich niehandlowych, czy spraw handlowych.[2] Było to konsekwencją ukształtowania się prawa stanowego, a zatem zjawiskiem typowym na tle epoki.

Po pierwsze, w sprawach ziemskich, po przeprowadzeniu egzekucji „osobistej i samowolnej” właściciel ziemski winien był przekazać nieruchomość największemu wierzycielowi, który jako posesor traditorius dzierżył ją, aż do zaspokojenia własnej wierzytelności i wierzytelności innych wierzycieli.[3] Obowiązywały szczególne zasady kolejności zaspakajania wierzycieli. „Na pierwszym miejscu były zaspakajane pretensje gruntowe, zużyte do reparacji dóbr, a podnoszące ich wartość, później zasługi ludzi dworskich, dalej zapisy grodowe, obligi, wyderkafy, pia legata, długi wekslowe, itd.”[4] Z kolei pod koniec XVIII w. celem zaspokojenia wierzycieli komisarze przeprowadzali przetargi na sprzedaż nieruchomości. Postępowanie składało się z pięciu etapów. Pierwszym była komportacja dokumentów (zgłoszenie wierzytelności), drugim likwidacja (badanie wierzytelności), trzecim taksacja dóbr, czwartym kolokacja (zabezpieczanie długów na dobrach), wreszcie przetarg.[5]

W źródłach można odnaleźć ciekawe regulacje pączkujących naówczas instytucji preupadłościowych. W konstytucji sejmu ekstraordynaryjnego warszawskiego z roku 1775 wskazano na następującą instytucję, pod nazwą „Ubespieczenie długów” (pisownia oryginalna). „Zapobiegając ruinie fortun szlacheckich, a ztąd nieustannym kłotniom y processom, ktore o długi na dobra szlacheckie zaciągnione bywać zwykły, kładąc tamę, nakazujemy wszystkim grodom tak w Koronie, iako y Litwie, ażeby protokuł osobliwy dla osób długi zaciągających uformowały, w ktory protokuł żadne inne tranzakcye przyimowane być nie powinny, tylko długi obywatelow tego Woiewodztwa, Ziemi lub Powiatu, dla czego mieć chcemy, aby każdego pożyczającego pieniędzy dług w tę księgę wciągniony był.”[6] Prawodawca z rejestru długów („protokuł osobliwy”) czynił zatem swoisty instrument zapobiegania niewypłacalności. W tej samej konstytucji sejmowej, znajduje się m. in. „ułatwienie sprawy kredytorów do substancji Urodzonego Piotra Potockiego konkurruiących, tudzież zaspokojenie Urodzonego Iozefa Potockiego Krayczego Koronnego z kredytorami y debitorami iego.”[7] Poszukiwanie korzeni prawa upadłościowego i w tym miejscu skłania do obszerniejszego cytatu. „Ponieważ substancya Urodzonego Piotra Potockiego (…) długami obciążona, dla zaspokojenia osób do teyże substancyi przychodzących iest w odpowiedzi kredytorom, ktorzy lubo processa y dekreta w rożnych iuryzdykcyach podtrzymywali, że iednak dla rożnych okoliczności, też dekreta y processa swoiego nie wzięły skutku, y kredytorowie dotąd zaspokoieni być nie mogli, przeto zbliżaiąc sprawiedliwość, y satysfakcyą ukrzywdzonym, Komissyą potrzebną być uznaiemy.” Dalej następuje wyliczenie składu Komisji, z podaniem imion, nazwisk i tytułów jej członków, a także podana jest rota przysięgi. W treści konstytucyjne sejmowej określono również sposób procedowania Komisji, zasady uznania wierzytelności[8] i ich zaspokojenia. Przykładów jednostkowego rozstrzygania spraw związanych z niezaspokojonymi wierzytelnościami jest więcej.[9] Wskazuje to na jeszcze mało dojrzałe stadium rozwoju prawa upadłościowego. Przy czym analiza przedmiotów działania innych Komisji wskazuje, iż przywołany sposób załatwiania niektórych spraw związanych z nie zaspokojonymi wierzycielami nie były osobliwością prawną na tle epoki.

Po drugie, w sprawach miejskich, niehandlowych, jeżeli właściciel nieruchomości miejskich był zadłużony, wówczas władze miejskie obowiązane były nieruchomość sprzedać w przetargu publicznym i zaspokoić wierzycieli z uzyskanej ceny. Co do zasady wierzyciele byli traktowani równorzędnie, przy stosunkowym zmniejszeniu kwot przeznaczonych na ich zaspokojenie (tzw. potioritas iure falcidiae).[10]

Po trzecie, jak podaje O. Buber, w sprawach handlowych, pomiędzy kupcami, obowiązywało zwyczajowe prawo niemieckie.[11]

 

[1] O. Buber, Polskie prawo upadłościowe, Warszawa 1936 s. 7

[2] O. Buber, Polskie…, s. 7

[3] O. Buber, Polskie…, s. 7

[4] O. Buber, Polskie…, . 7

[5] O. Buber, Polskie …, s. 7

[6] Volumina Legum, t. VIII, Petersburg 1860, s. 111 (Nb 178)

[7] Volumina …, t. VIII, s. 254 – 255 (Nb 434 – 435)

[8] „Wexle wszelkie, obigacye, skrypta y karty, na ktoreby dekreta ad comparitionem stron nie zapadły, poznaią, one podług okoliczności uchylą, lub utwierdzą, y nic nietkniętego nie zostawiwszy, skutecznie y ostatecznie rozsądzą y ułatwią, ktore rozsądzenie nastąpić miane.” Volumina …, t. VIII, s. 255 (Nb 435)

[9] Np. w dokumentach Konfederacji Generalnej z 1764r. „Objaśnienie prawa dziedzicznego do wsi Sachny” Volumina…, t. VII, s. 47 (Nb 90), czy w Konstytucji Sejmowej z 1775r. „Odesłanie pretensyi Urodzonego Ronikiera Cześnika W. X. Lit. do Komissyi z kredytorami niegdy Urodzonego Piotra Potockiego, y innemi zachodzącey ferowanych.” Volumina …, t. VIII, s. 256 (Nb 435)

[10] O. Buber, Polskie…, s. 7- 8. Z kolei w źródłach Konfederacji Generalnej na „Konwokacji Warszawskiey R. 1764” można odnaleźć następujący passus: „…gdy dziedzic kamienicy iakiey długami tak obciążony będzie, iż one nie zdoła uspokoić, ta kamienica per plus offerentiam ma bydź przez miasto do przedania podana, naiwięcey za nią płacący wieczystym iey staie się panem, a takowa przedaż przez trzy lata ciągnąć się ma.” Volumina Legum, t. VII, Petersburg 1860, s. 44 (Nb 83)

[11] O. Buber, Polskie…, s. 8

o

Ekspertyzy z zakresu prawa upadłościowego, restrukturyzacyjnego

i gospodarczego

na najwyższym poziomie merytorycznym.

Lokalizacja

Kontakt 

ul. Księcia Ziemowita 10/6, 44-100  Gliwice

             tel. 609 833 515

             adamus_rafal@wp.pl

 

 

Strona główna  | Blog | Usługi | Kontakt

 

 

 © WebWave 2017